Đề xuất cải cách toàn diện ngành Luật tại các trường đại học

Bộ trưởng Khoa học và Giáo dục Đại học Liên bang Nga Valery Falkov đã chủ trì cuộc họp về định hướng đổi mới hệ thống đào tạo luật, với nhiều đề xuất cải cách từ chương trình đào tạo, thời gian học đến cách ghi văn bằng. Những thay đổi được kỳ vọng sẽ nâng cao chất lượng nguồn nhân lực pháp lý và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường lao động.

Hơn nửa triệu sinh viên đang theo học ngành Luật

Tại cuộc họp, Bộ trưởng Valery Falkov cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin đã giao Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học nghiên cứu phương án sắp xếp lại các chuyên ngành đào tạo luật hiện nay, phù hợp với đặc thù nghề nghiệp trong lĩnh vực dân sự và thực thi pháp luật.

Theo thống kê của Bộ, nhóm ngành “Luật học” hiện đứng thứ hai về quy mô đào tạo trong hệ thống giáo dục đại học Nga. Trong tổng số khoảng 4,85 triệu sinh viên đại học trên cả nước, có khoảng 517.000 sinh viên đang theo học các ngành luật tại 552 trường đại học.

Tuy nhiên, Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Nga cho rằng thị trường lao động đang xuất hiện một nghịch lý: mặc dù số lượng sinh viên và cử nhân luật rất lớn, nhiều cơ quan và doanh nghiệp vẫn thiếu đội ngũ luật gia có trình độ chuyên môn đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Để khắc phục tình trạng này, từ năm 2025, Bộ đã được trao thêm thẩm quyền điều tiết chỉ tiêu tuyển sinh theo hình thức đào tạo có thu học phí. Riêng đối với nhóm ngành Luật, gần 13.900 chỉ tiêu tuyển sinh đã bị cắt giảm tại các cơ sở đào tạo bị đánh giá có chất lượng đào tạo không bảo đảm.

Đề xuất xây dựng chương trình đào tạo thống nhất

Trong khuôn khổ cải cách, Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Nga đề xuất hợp nhất các chuyên ngành và chương trình đào tạo có nội dung trùng lặp thành một chuyên ngành thống nhất mang tên “Luật học”.

Đồng thời, Bộ sẽ xây dựng và ban hành chuẩn giáo dục đại học liên bang mới với hệ thống kiến thức nền tảng chung dành cho tất cả sinh viên luật. Theo Bộ, việc thống nhất các học phần cơ bản sẽ góp phần bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật Liên bang Nga và nâng cao chất lượng đào tạo trên phạm vi toàn quốc.

Bên cạnh chương trình chung, các trường đại học vẫn sẽ xây dựng các định hướng chuyên sâu phù hợp với từng lĩnh vực hành nghề của luật gia, đáp ứng nhu cầu của các cơ quan tư pháp, cơ quan bảo vệ pháp luật cũng như khu vực dân sự.

Hướng tới mô hình đào tạo 5 năm

Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là đề xuất áp dụng thời gian đào tạo 5 năm đối với chương trình luật. Theo Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Nga, thời lượng này được xem là phù hợp để sinh viên tích lũy đầy đủ kiến thức và kỹ năng trước khi gia nhập thị trường lao động.

Bộ cũng đề xuất thay đổi cách ghi văn bằng tốt nghiệp. Thay vì chỉ ghi học vị chung như “cử nhân” hoặc “thạc sĩ”, bằng tốt nghiệp sẽ thể hiện rõ trình độ và chuyên môn nghề nghiệp mà người học được đào tạo.

Theo Bộ trưởng Valery Falkov, quá trình hoàn thiện mô hình đào tạo mới cần có sự thống nhất giữa các cơ quan quản lý, giới học thuật, nhà tuyển dụng và Hiệp hội Luật gia Nga để có thể sớm triển khai tuyển sinh theo chương trình mới.

Các đề xuất cải cách đã nhận được sự ủng hộ của Hiệp hội Luật gia Nga, Ủy ban Khoa học và Giáo dục Đại học của Duma Quốc gia, Bộ Tư pháp Nga, Viện Kiểm sát Liên bang Nga, Đại học Quốc gia Moskva mang tên M.V. Lomonosov cùng nhiều cơ sở đào tạo luật hàng đầu của Nga.

Văn phòng Du học Nga viết nội dung sau khi tham chiếu thông tin từ các nguồn:

• Bộ Khoa học và Giáo dục Đại học Liên bang Nga: minobrnauki.gov.ru/press-center/news/novosti-ministerstva/101034/
• Khoa Luật, Đại học Quốc gia Moskva mang tên Lomonosov: law.msu.ru/news/soveschanie_v_minobrnauki_rossii_po_voprosam_sovershenstvovaniya_vysshego_yuridicheskogo_obrazovaniya_2026-07-09_11_33-11396