Đại học Kazan sẽ đào tạo chuyên gia phương pháp hóa học cho Việt Nam

Hội nghị khoa học – kỹ thuật quốc tế lần thứ V về “Các phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu” do Đại học Liên bang Kazan (KFU) tổ chức đã quy tụ hơn 250 đại biểu đến từ Nga và nhiều quốc gia như Việt Nam, Trung Quốc, Pháp, Oman và Kazakhstan. Sự kiện không chỉ là diễn đàn trao đổi về những thách thức và giải pháp trong lĩnh vực khai thác dầu khí mà còn đánh dấu bước phát triển mới trong hợp tác khoa học – giáo dục giữa Nga và Việt Nam. Trong Năm Hợp tác khoa học – giáo dục Nga – Việt Nam, một đoàn đại biểu lớn của Việt Nam đã tham dự hội nghị, đồng thời KFU cho biết dự kiến sẽ triển khai chương trình đào tạo chuyên gia về phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu dành cho đối tác Vietsovpetro ngay trong mùa thu năm nay.

Hội nghị quy tụ giới khoa học và doanh nghiệp dầu khí quốc tế

Hội nghị khoa học – kỹ thuật quốc tế lần thứ V về “Các phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu” kéo dài trong ba ngày với sự tham gia của đại diện các công ty khai thác dầu khí, doanh nghiệp dịch vụ dầu khí, trung tâm khoa học – kỹ thuật, viện nghiên cứu, trường đại học cùng các đơn vị phát triển và sản xuất hóa chất, thiết bị chuyên dụng đến từ Nga, Trung Quốc, Việt Nam, Pháp, Oman và Kazakhstan.

Đại diện KFU tham gia sự kiện có Phó Hiệu trưởng phụ trách công nghệ dầu khí, quản lý tài nguyên thiên nhiên và khoa học Trái đất Danis Nurgaliev; Giám đốc Công viên công nghệ “Công nghệ hóa học quy mô nhỏ”, Trưởng Bộ môn phát triển và khai thác các mỏ hydrocacbon khó khai thác thuộc Viện Địa chất và Công nghệ Dầu khí Mikhail Varfolomeev, cùng các cán bộ của Viện Địa chất và Công nghệ Dầu khí và Viện Hóa học mang tên A.M. Butlerov.

Theo ông Mikhail Varfolomeev, hội nghị có sự tham gia của các chuyên gia từ nhiều khu vực của Liên bang Nga với 34 báo cáo khoa học và 4 bài giảng toàn thể, trong đó có một bài do Phó Giám đốc Trung tâm Kỹ thuật xúc tác dị thể và hóa học quy mô nhỏ phục vụ khai thác dầu khí Alexey Malakhov trình bày.

Một trong những nội dung trọng tâm là phiên họp toàn thể với chủ đề “Điều gì đang cản trở việc triển khai quy mô lớn các dự án áp dụng phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu tại Nga”. Tại đây, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Cộng hòa Tatarstan Rifkat Minnikhanov nhấn mạnh rằng Tatarstan nằm trong nhóm ba địa phương dẫn đầu về phát triển khoa học – công nghệ và đang tiếp tục phát triển hạ tầng hỗ trợ các dự án khoa học – công nghệ có sự tham gia của các đối tác công nghiệp.

Các đại biểu cũng thảo luận về việc xây dựng các tiêu chuẩn nghiên cứu và đánh giá hiệu quả của các phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu nhằm tạo điều kiện cho việc nhân rộng trên quy mô lớn. Đại diện Bộ Năng lượng Nga cho biết nội dung liên quan đến các phương pháp tăng cường thu hồi dầu đã được đưa vào Chiến lược Năng lượng Liên bang Nga đến năm 2050 và trở thành một trong những chủ đề trọng tâm.

Vai trò ngày càng lớn của các phương pháp hóa học trong khai thác dầu khí

Theo Phó Tổng Giám đốc phụ trách phát triển công nghệ của Công ty Oil Resource Konstantin Prochukhan, ngành khai thác dầu khí hiện phải đối mặt với nhiều thách thức đáng kể như sự suy giảm của các trữ lượng truyền thống và điều kiện phát triển mỏ ngày càng phức tạp. Trong bối cảnh đó, các phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu đang trở thành một trong những công cụ quan trọng để nâng cao hiệu quả khai thác.

Ông Konstantin Prochukhan nhận định: “Ngày nay, các phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu không chỉ đơn thuần là tập hợp các công nghệ mà là một hệ sinh thái giải pháp hoàn chỉnh, kết hợp hóa học, địa chất, công nghệ số và kỹ thuật. Trí tuệ nhân tạo góp phần dự báo hiệu quả của các loại tác nhân hóa học, các hợp chất polymer mới giúp đưa vào khai thác những trữ lượng trước đây chưa thể tiếp cận, còn các phương pháp kết hợp mở ra triển vọng đạt được những chỉ số thu hồi dầu hoàn toàn mới”.

Ông cũng cho rằng số lượng chuyên gia trong lĩnh vực này tại Nga vẫn còn tương đối hạn chế và hội nghị thường niên của KFU đóng vai trò là nơi kết nối những người hoạt động trong cùng lĩnh vực.

Đồng quan điểm, Trưởng phòng phát triển mỏ của đơn vị Tatneft-Dobycha thuộc Tập đoàn Tatneft Bulat Ganiev nhận định đây là diễn đàn lớn nhất để các chuyên gia kỹ thuật trao đổi về các phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu. Ông cho biết KFU đã tạo điều kiện để đại diện các doanh nghiệp vốn cạnh tranh với nhau trong hoạt động thường ngày có thể cùng gặp gỡ, trao đổi kinh nghiệm và chia sẻ những kiến thức mới có ích cho toàn ngành.

Hợp tác với Việt Nam được mở rộng cả trong nghiên cứu và đào tạo

Trong Năm Hợp tác khoa học – giáo dục Nga – Việt Nam, hội nghị có sự tham gia của một đoàn đại biểu lớn đến từ Việt Nam, bao gồm Phó Tổng Giám đốc phụ trách địa chất của liên doanh Vietsovpetro Nguyễn Lâm Anh cùng lãnh đạo Công ty PetroVietnam Chemical and Services Corporation và nhiều đại diện khác.

Trưởng phòng Địa chất và Phát triển mỏ của Vietsovpetro Hồ Nam Trung cho biết trong lần tham dự hội nghị trước, đoàn công tác đã có cơ hội tìm hiểu về KFU và đánh giá cao năng lực đào tạo cũng như đội ngũ khoa học của nhà trường.

Ông Hồ Nam Trung chia sẻ: “Trong lần trước tham dự hội nghị, chúng tôi đã có cơ hội tìm hiểu về KFU. Khi đó, chúng tôi nhận thấy các bạn có nền giáo dục rất mạnh và một tập thể khoa học rất chất lượng. Công ty chúng tôi đã quyết định hợp tác với Đại học Kazan”.

Theo ông, vào cuối năm 2025 hai bên đã ký kết một thỏa thuận, theo đó các nhà khoa học của KFU bắt đầu triển khai công việc nhằm áp dụng các phương pháp tăng cường thu hồi dầu tại mỏ Bạch Hổ ở Việt Nam và giai đoạn đầu tiên của dự án đã hoàn thành.

Phó Giám đốc phụ trách đào tạo bổ sung và hợp tác với đối tác công nghiệp của Viện Địa chất và Công nghệ Dầu khí Ildus Chukmarov cho biết KFU và Vietsovpetro đã hợp tác từ năm 2019. Từ năm 2020, Trung tâm đào tạo bổ sung CdoGEO của viện đã triển khai các khóa bồi dưỡng dành cho nhân viên Vietsovpetro.

Ông Ildus Chukmarov cho biết: “Ngoài ra, vào mùa thu năm nay chúng tôi dự kiến sẽ bắt đầu đào tạo các chuyên gia về phương pháp hóa học tăng cường thu hồi dầu cho Vietsovpetro tại CdoGEO”.

Trong khuôn khổ hội nghị, diễn ra qua sáu chuyên đề, các đại biểu cũng đã xem xét nhiều dự án đổi mới sáng tạo và ký kết một số thỏa thuận hợp tác.