Giáo dục kỹ thuật, khoa học và công nghệ phục vụ phát triển công nghiệp

Ngày 23/9, Diễn đàn Nga – Việt “Giáo dục kỹ thuật, khoa học và công nghệ phục vụ phát triển công nghiệp” diễn ra tại Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga ở Hà Nội. Đại diện cơ quan quản lý, trường đại học, tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp hai nước tập trung thảo luận mô hình kết nối đào tạo kỹ sư, nghiên cứu khoa học với nhu cầu thực tế của công nghiệp.

Diễn đàn do Đại sứ quán Liên bang Nga tại Việt Nam, Cơ quan Đại diện Thương mại Nga, Cơ quan đại diện Rossotrudnichestvo tại Việt Nam và Liên hiệp các trường đại học kỹ thuật Nga – Việt phối hợp tổ chức. Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Trần Trung Tính cùng Đại sứ Nga tại Việt Nam Gennady Bezdetko tham dự và phát biểu tại sự kiện.

Phía Nga có đại diện nhiều cơ sở đào tạo kỹ thuật, trong đó có Đại học Kỹ thuật Quốc gia Moskva Bauman, Đại học Hàng không Moskva, Đại học Nghiên cứu Quốc gia Nizhny Novgorod Lobachevsky, Đại học Quốc gia Thái Bình Dương, Đại học Mỏ Saint Petersburg mang tên Nữ hoàng Ekaterina II và Đại học Quốc gia Saint Petersburg, cùng đại diện các tập đoàn và doanh nghiệp công nghiệp.

Phát biểu tại diễn đàn, Đại sứ Gennady Bezdetko nhấn mạnh vai trò của hợp tác giữa các trường đại học kỹ thuật trong quan hệ hai nước. Ông đề cập Liên hiệp các trường đại học kỹ thuật Nga – Việt như một cơ chế kết nối trong những lĩnh vực gồm chế tạo máy bay, năng lượng hạt nhân và hydro, năng lượng tái tạo, công nghệ thông tin, điện lực và kỹ thuật điện.

Một trọng tâm của diễn đàn là xác định nhu cầu nhân lực kỹ thuật của các ngành công nghiệp trong khoảng 3–5 năm tới. Các đại biểu trao đổi về những chuyên ngành, năng lực nghề nghiệp được dự báo có nhu cầu, yêu cầu của doanh nghiệp đối với chương trình đào tạo và khả năng chuẩn bị nhân lực cho các dự án công nghiệp cụ thể.

Đào tạo theo định hướng thực hành được dành nhiều thời gian thảo luận. Những phương án được đề cập gồm đào tạo nhân lực theo nhu cầu của từng dự án, tổ chức thực tập tại doanh nghiệp và chuẩn bị kỹ sư có khả năng vận hành, bảo dưỡng cũng như tiếp tục phát triển các công nghệ, thiết bị được sử dụng trong sản xuất.

Ở cấp độ đại học, các bên xem xét khả năng xây dựng chương trình chung ở bậc cử nhân, thạc sĩ và tiến sĩ, kết hợp đào tạo ngoại ngữ và phát triển đội ngũ giảng viên. Việc thành lập các trung tâm đào tạo, phòng thí nghiệm phục vụ giảng dạy, chương trình đào tạo bổ sung và bồi dưỡng chuyên môn cũng nằm trong nhóm sáng kiến được đưa ra.

Bên cạnh đào tạo, một phiên làm việc của diễn đàn tập trung vào khoa học, công nghệ và nghiên cứu ứng dụng. Các đại biểu trao đổi khả năng triển khai hoạt động nghiên cứu và phát triển chung, thành lập nhóm nghiên cứu Nga – Việt, xây dựng phòng thí nghiệm và trung tâm nghiên cứu, đồng thời đưa doanh nghiệp tham gia vào quá trình xác định và triển khai các bài toán công nghệ.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Trần Trung Tính cho rằng hợp tác hai nước cần tiến từ trao đổi chuyên gia và đào tạo nhân lực sang cùng nghiên cứu, làm chủ công nghệ, tạo ra sản phẩm và đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn. Cách tiếp cận này đặt trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp trong cùng quá trình phát triển công nghệ thay vì triển khai các hoạt động riêng biệt.

Trưởng Cơ quan đại diện Rossotrudnichestvo tại Việt Nam Vladimir Murashkin cũng nhấn mạnh giáo dục, khoa học và đào tạo nhân lực là những lĩnh vực tạo nền tảng cho hợp tác dài hạn. Theo ông, việc tăng cường quan hệ trực tiếp giữa các trường đại học, tổ chức khoa học và doanh nghiệp hai nước có vai trò quan trọng trong quá trình chuyển các trao đổi thành dự án cụ thể.

Kết thúc diễn đàn, các bên xác định một số hướng hợp tác, đối tác tiềm năng và cơ chế để tiếp tục xây dựng các sáng kiến giáo dục, khoa học và công nghệ. Trong đó, trọng tâm được đặt vào phát triển quan hệ lâu dài giữa cơ sở đào tạo, tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp; hình thành các nhóm nghiên cứu và phòng thí nghiệm chung; mở rộng trao đổi học thuật và đào tạo kỹ sư dựa trên nhu cầu dài hạn của các ngành công nghiệp.

Diễn đàn nằm trong chuỗi hoạt động hợp tác giáo dục, khoa học và công nghệ giữa hai nước trong năm 2026. Sau sự kiện, các bên tiếp tục nghiên cứu những chương trình đào tạo, sáng kiến khoa học và dự án công nghệ cụ thể nhằm chuyển các nội dung trao đổi thành hoạt động hợp tác giữa trường đại học, cơ sở nghiên cứu và công nghiệp.

Văn phòng Du học Nga viết nội dung sau khi tham chiếu thông tin từ các nguồn:

• Bộ Khoa học và Công nghệ: dangcongsan.vn/bokhoahoccongnghe/tin-tuc-hoat-dong/thu-truong-tran-trung-tinh-hop-tac-viet-nga-phai-chuyen-sang-dong-sang-tao-.html
• Cục Thông tin cơ sở và Thông tin đối ngoại: via.gov.vn/tin-tuc/t24803/thuc-day-hop-tac-giao-duc-ky-thuat-khoa-hoc-va-cong-nghe-viet-nam–lb-nga
• Đại sứ quán Nga tại Việt Nam: t.me/RusEmbassyVietnam/posts/pfbid02LbQfPoZEUtHf5GKFcAirRsZJzEMmG9WBu73WnMHiqtBxPbm8HBbXQXMVZ7dzbD8el
• Đài Tiếng nói Việt Nam: vov.vn/ru-RU/novosti/v-khanoe-proshel-rossiysko-vetnamskiy-forum-inzhenernoe-obrazovanie-nauka-i-tekhnologii-dlya-2467994.vov