Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải và cuộc thi OmniSub 2026

Trong khuôn khổ Festival khoa học quốc tế “CIFR-2026” do Đại học Kỹ thuật Truyền thông và Tin học Moscow tổ chức, đoàn công tác của Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải (UTT) đã tham gia và hỗ trợ sinh viên tranh tài tại cuộc thi quốc tế OmniSub 2026 – Visual Subtitles Challenge. Cuộc thi do Viện Nghiên cứu Trí tuệ nhân tạo (AIRI) phối hợp cùng MTUCI tổ chức, quy tụ đông đảo sinh viên và nghiên cứu sinh đến từ nhiều quốc gia. Hai nhóm sinh viên UTT đã tham gia thi đấu trực tuyến trong bối cảnh cạnh tranh cao và đạt được kết quả nổi bật, qua đó góp phần khẳng định năng lực của sinh viên Việt Nam trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo trên sân chơi quốc tế.

Thử thách công nghệ cao trong môi trường cạnh tranh quốc tế

OmniSub 2026 là một hackathon quốc tế có tính cạnh tranh cao, thu hút các đội thi đến từ nhiều quốc gia thuộc khối CIS, BRICS, Cuba và Việt Nam. Cuộc thi không chỉ mang ý nghĩa học thuật mà còn có cơ cấu giải thưởng hấp dẫn với tổng giá trị lớn, trong đó giải Nhất trị giá 200.000 RUB, giải Nhì 100.000 RUB và giải Ba 50.000 RUB. Điều này tạo nên môi trường thi đấu khốc liệt, buộc các đội liên tục cải thiện chất lượng mô hình để nâng cao thứ hạng.

Hệ thống chấm điểm của cuộc thi được xây dựng dựa trên các tiêu chí nghiêm ngặt như độ chính xác phụ đề (WER, CER), khả năng nhận diện trong điều kiện phức tạp và hiệu suất xử lý. Các yêu cầu này đòi hỏi thí sinh phải tối ưu toàn diện từ thuật toán, dữ liệu đến khả năng tổng quát hóa của mô hình, phản ánh đúng đặc thù của các bài toán trí tuệ nhân tạo hiện đại.

Điểm đặc biệt của OmniSub nằm ở bài toán phát triển hệ thống tự động tạo phụ đề cho video không có lời thoại âm thanh. Để giải quyết, các đội phải kết hợp nhiều lĩnh vực như nhận diện khuôn mặt, phân tích chuyển động môi (lip reading) và xử lý ngôn ngữ nhằm suy luận nội dung. Đây là dạng bài toán trí tuệ nhân tạo đa phương thức, nơi dữ liệu hình ảnh và ngôn ngữ được tích hợp chặt chẽ, thể hiện xu hướng nghiên cứu tiên tiến với tiềm năng ứng dụng cao trong thực tiễn.

Sinh viên UTT vượt áp lực, đạt thành tích ấn tượng

Hai nhóm sinh viên UTT tham gia thi đấu trực tuyến từ ngày 16 đến 19/3/2026, đối đầu trực tiếp với nhiều đội mạnh đến từ các trường đại học kỹ thuật trong khu vực. Trong lần đầu tham dự một sân chơi quốc tế có độ khó cao, các sinh viên phải nhanh chóng nắm bắt yêu cầu bài toán, đồng thời xây dựng, huấn luyện và tối ưu mô hình trong thời gian ngắn.

Áp lực về thời gian cùng yêu cầu kỹ thuật cao và sự cạnh tranh liên tục trên bảng xếp hạng đã tạo nên môi trường thử thách toàn diện. Các đội không chỉ cần kiến thức chuyên môn vững vàng mà còn phải có khả năng làm việc nhóm hiệu quả và thích ứng nhanh với những thay đổi trong quá trình thi.

Kết quả, đội VN.UTT1 dưới sự hướng dẫn của các giảng viên Phạm Đức Anh và Trần Văn Tâm, với các thành viên Hạ Nguyễn Mạnh Hùng, Trần Minh Khoa, Đới Sỹ Nam và Ninh Thị Thu Huyền, đã đạt thứ hạng 6/23 đội tham dự. Đây là thành tích vượt ngoài mong đợi đối với một đội thi lần đầu góp mặt tại một cuộc thi quốc tế có tính chuyên môn cao.

Đáng chú ý, vị trí Top 6 không chỉ phản ánh kết quả cuối cùng mà còn thể hiện khả năng duy trì hiệu suất ổn định trong suốt quá trình thi, khi các đội phải liên tục cập nhật mô hình và cải thiện điểm số. Thành tích này cho thấy sinh viên UTT có thể cạnh tranh với các đội đến từ những quốc gia có nền tảng công nghệ phát triển.

Giá trị thực tiễn và định hướng phát triển lâu dài

Không chỉ dừng lại ở kết quả xếp hạng, OmniSub 2026 còn mang lại nhiều giá trị thiết thực cho sinh viên tham gia. Quá trình thi giúp các đội tiếp cận toàn diện quy trình phát triển một hệ thống trí tuệ nhân tạo, từ xử lý dữ liệu, xây dựng mô hình đến đánh giá và tối ưu hóa.

Bên cạnh đó, sinh viên được rèn luyện khả năng làm việc trong môi trường áp lực cao, nâng cao tư duy phản biện, kỹ năng giải quyết vấn đề và phối hợp nhóm. Đây là những yếu tố quan trọng trong bối cảnh lĩnh vực công nghệ ngày càng đòi hỏi tính linh hoạt và khả năng thích ứng cao.

Về mặt ứng dụng, các giải pháp được phát triển trong cuộc thi có tiềm năng hỗ trợ người khiếm thính tiếp cận nội dung số, tự động hóa quá trình tạo phụ đề cho video và nâng cao khả năng tiếp cận thông tin trong xã hội số. Những kết quả này cho thấy các bài toán trí tuệ nhân tạo ngày càng gắn với nhu cầu thực tiễn và mang lại giá trị nhân văn rõ nét.

Thành tích tại OmniSub 2026 không chỉ là dấu mốc đáng chú ý đối với sinh viên tham gia mà còn góp phần khẳng định vị thế của Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải trong lĩnh vực đào tạo và nghiên cứu trí tuệ nhân tạo. Những kinh nghiệm tích lũy từ cuộc thi được kỳ vọng sẽ trở thành nền tảng để sinh viên tiếp tục tham gia các sân chơi học thuật lớn hơn và phát triển các nghiên cứu chuyên sâu trong thời gian tới.