Lễ Trao danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga tại Hà Nội

Sáng 5/2 tại Hà Nội, Ngài Genady Stepanovich Bezdetko, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Liên bang Nga tại Việt Nam, đã thay mặt Hội đồng Liên hiệp các tổ chức giáo dục và khoa học Liên bang Nga trao danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga cho Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh – Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Buổi lễ diễn ra trong không khí trang trọng, với sự tham dự của các Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm gồm: Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái; Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Thế Duy; Giáo sư, Tiến sĩ Chu Hoàng Hà; Giáo sư, Tiến sĩ Trần Tuấn Anh; Giáo sư, Viện sĩ Lê Trường Giang, cùng đại diện lãnh đạo các viện, trung tâm, văn phòng và đơn vị trực thuộc.

Về phía Nga có ông Stanislav Fokin – Tham tán Khoa học và Công nghệ; ông Vladimir Murashkin – Giám đốc Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga tại Việt Nam; cùng các cán bộ của Trung tâm.

Cây cầu tri thức giữa Việt Nam và Liên bang Nga

Phát biểu tại buổi lễ, Ngài Đại sứ Genady Stepanovich Bezdetko khẳng định: Đồng chí Châu Văn Minh đã có những đóng góp to lớn trong việc tăng cường hợp tác khoa học và công nghệ giữa hai nước Việt Nam-Liên bang Nga, cũng như là thúc đẩy sự phát triển hợp tác và quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước.

Theo Đại sứ, trong nhiều năm qua, các nhà khoa học hai nước đã triển khai nhiều hoạt động hợp tác thiết thực, trong đó có các chuyến tàu nghiên cứu Akademik Lavrentyev và Akademik Oparin của Nga; các nghiên cứu chung trong các lĩnh vực vật lý, hóa học và năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình. Trên nền tảng đó, nhiều dự án hợp tác khoa học đã được triển khai trong khuôn khổ các chương trình cạnh tranh mà hai bên đã có thực tiễn phong phú.

Đại sứ nhấn mạnh, đây là nền tảng vững chắc và tiềm năng to lớn để các nhà khoa học Việt Nam và Nga tiếp tục mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực mới như công nghệ vũ trụ, khoa học vật liệu, công nghệ sinh học, công nghệ nano. Ông bày tỏ kỳ vọng trên cương vị Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga, Giáo sư Châu Văn Minh sẽ tiếp tục hỗ trợ tăng cường hợp tác giữa các tổ chức khoa học và giáo dục hai nước, góp phần làm sâu sắc hơn tình hữu nghị truyền thống, đồng thời thúc đẩy việc triển khai các thỏa thuận đã đạt được ở cấp cao nhất.

Phát biểu tại buổi lễ, Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh bày tỏ sự vinh dự và gửi lời cảm ơn tới Nhà nước Liên bang Nga, tới Ngài Đại sứ đã thay mặt Hội đồng Liên hiệp các tổ chức giáo dục và khoa học Liên bang Nga trao tặng danh hiệu cao quý. Ông chia sẻ, danh hiệu Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Nga và Đại sứ Giáo dục và Khoa học Nga vừa là niềm vinh dự, vừa là trách nhiệm tiếp tục vun đắp, gìn giữ và làm sâu sắc hơn cây cầu tri thức và hữu nghị Việt Nam-Liên bang Nga, đặc biệt thông qua việc kết nối các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp khoa học-công nghệ và thế hệ trẻ của hai nước.

Nhìn lại chặng đường phát triển của Viện Hàn lâm, Giáo sư Châu Văn Minh nhấn mạnh năm 2025 là một cột mốc đặc biệt khi Viện tròn 50 năm xây dựng và trưởng thành. Trong suốt hành trình đó, Viện luôn nhận được sự đồng hành, hỗ trợ đầy nghĩa tình của các nhà khoa học Liên Xô trước đây và Liên bang Nga ngày nay – những người thầy, người bạn đã sát cánh từ những ngày đầu thành lập.

Ông cho biết, riêng trong năm 2025, hợp tác giữa Viện Hàn lâm và cộng đồng khoa học Nga đã đạt nhiều kết quả nổi bật với sáu cuộc trao đổi đoàn cấp cao, thảo luận trên nhiều lĩnh vực từ khảo sát biển, vật lý, hóa học đến các công nghệ mới như năng lượng hạt nhân, năng lượng nhiệt hạch, trí tuệ nhân tạo, vệ tinh quan sát Trái đất và UAV. Những hoạt động đó cho thấy hợp tác khoa học và giáo dục giữa Việt Nam và Liên bang Nga không chỉ là di sản của lịch sử mà đang được làm mới bằng các chương trình cụ thể, có chiều sâu và gắn chặt với yêu cầu phát triển của mỗi quốc gia.

Động lực mới cho hợp tác khoa học và đào tạo

Tại buổi lễ, ông Vladimir Murashkin – Giám đốc Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga tại Việt Nam – chúc mừng Giáo sư Châu Văn Minh và nhấn mạnh vai trò đồng hành của Viện Hàn lâm trong việc thúc đẩy hợp tác đào tạo. Nhờ sự hỗ trợ của Viện, ngày càng nhiều sinh viên Việt Nam lựa chọn Liên bang Nga làm điểm đến du học. Không chỉ sinh viên đại học, mà nhiều học viên cao học, nghiên cứu sinh và nhà khoa học trẻ cũng tiếp tục sang Nga học tập, nghiên cứu.

Ông cho biết, trong số các công dân nước ngoài nhận học bổng tài năng của Chính phủ Liên bang Nga, Việt Nam là một trong những nước có số lượng học bổng cao nhất trên thế giới, và con số này tiếp tục gia tăng trong thời gian gần đây.

Thay mặt lãnh đạo Viện Hàn lâm, Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái khẳng định việc Giáo sư Châu Văn Minh được trao tặng danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga là hoàn toàn xứng đáng. Ông nhấn mạnh, đây không chỉ là niềm vinh dự của cá nhân Giáo sư Châu Văn Minh mà còn là sự ghi nhận đối với những đóng góp bền bỉ của Viện Hàn lâm trong việc vun đắp và phát triển hợp tác khoa học – giáo dục giữa Việt Nam và Liên bang Nga qua nhiều thế hệ.

Trưởng thành từ nền khoa học Nga, được đào tạo bài bản tại Đại học Tổng hợp Quốc gia Moscow, Giáo sư Châu Văn Minh không chỉ có uy tín học thuật mà còn sở hữu bề dày kinh nghiệm quốc tế và năng lực kết nối thực chất. Trên cương vị Chủ tịch Viện Hàn lâm, ông đã trực tiếp thúc đẩy nhiều chương trình hợp tác trọng điểm với các đối tác Nga, từ nghiên cứu cơ bản, khảo sát biển dài hạn đến đào tạo sau đại học và kết nối với các tập đoàn khoa học – công nghệ lớn.

Trong bối cảnh khoa học và công nghệ ngày càng trở thành động lực then chốt của phát triển quốc gia, sự kiện trao danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga không chỉ là dấu mốc cá nhân mà còn mở ra kỳ vọng về một giai đoạn hợp tác sâu rộng, thực chất và hiệu quả hơn giữa cộng đồng khoa học hai nước. Đây cũng là minh chứng cho mối quan hệ hữu nghị truyền thống Việt Nam – Liên bang Nga tiếp tục được bồi đắp bằng tri thức, sáng tạo và những chương trình hợp tác cụ thể, hướng tới tương lai.